Awwāb (أوّاب) ialah perkataan daripada al-Quran bagi orang yang kembali kepada Allah berulang kali: selepas kesilapan, dalam zikir, dalam pujian. Ia bukan sebutan bagi orang yang tidak pernah jatuh. Ia sebutan bagi orang yang sentiasa kembali.
Sepintas lalu
Perkataan dan akarnya
Awwāb berasal daripada akar kata Arab ʾ-w-b (أ و ب), yang membawa makna kembali. Daripada akar yang sama lahir maʾāb, tempat kembali, yang digunakan al-Quran untuk tempat kembali terakhir orang-orang soleh (al-Quran 38:25). Wazan perkataan ini, faʿʿāl, menggambarkan orang yang melakukan sesuatu dengan kerap dan sepenuhnya. Maka awwāb bukan orang yang kembali sekali, tetapi orang yang menjadikan kembali sebagai cara hidupnya.
Bahasa Arab ada perkataan kedua yang hampir dengannya: tawwāb, daripada akar t-w-b, bertaubat. Apabila menyifatkan Allah, at-Tawwāb bermaksud Dia yang sentiasa menerima taubat: “Sesungguhnya Dialah Yang Maha Penerima taubat, lagi Maha Mengasihani” (al-Quran 2:37). Awwāb menyifatkan hamba. Yang satu sentiasa kembali, dan Yang satu lagi sentiasa menerima.
Di mana awwāb muncul dalam al-Quran
Perkataan ini muncul lima kali sebagai awwāb dan sekali dalam bentuk jamak, awwābīn. Tiga daripada lima itu memuji para nabi dengan menyebut nama mereka:
وَوَهَبْنَا لِدَاوُۥدَ سُلَيْمَـٰنَ ۚ نِعْمَ ٱلْعَبْدُ ۖ إِنَّهُۥٓ أَوَّابٌ
“Dan Kami kurniakan kepada Daud, Sulaiman. Sebaik-baik hamba! Dia sentiasa kembali kepada Allah.”
Al-Quran 38:30
- Daud, 38:17. “Ingatlah hamba Kami, Daud, yang mempunyai kekuatan. Dia sentiasa kembali kepada Allah.” (38:17)
- Burung-burung bersama Daud, 38:19. “Dan burung-burung yang dihimpunkan, semuanya kembali kepada-Nya bersamanya.” Di sini perkataan itu bermaksud mengulang-ulang pujian kepada Allah, seperti dalam 34:10, apabila gunung-ganang diperintah mengulangi tasbih bersama Daud (awwibī). (38:19, 34:10)
- Sulaiman, 38:30. “Sebaik-baik hamba! Dia sentiasa kembali.” (38:30)
- Ayub, 38:44. “Kami dapati dia seorang yang sabar. Sebaik-baik hamba! Dia sentiasa kembali.” (38:44)
- Penghuni syurga, 50:32. “Inilah yang dijanjikan kepada kamu: bagi setiap orang yang sentiasa kembali dan memelihara janjinya.” (50:32)
- Bentuk jamak, 17:25. “Tuhan kamu lebih mengetahui apa yang ada dalam hati kamu. Jika kamu orang yang soleh, maka Dia Maha Pengampun kepada orang-orang yang sentiasa kembali.” (17:25)
Perhatikan siapa yang dipuji. Daud dan Sulaiman ialah raja; Ayub diuji bertahun-tahun dengan penyakit dan kehilangan. Kehidupan mereka amat berbeza, namun satu perkataan merangkumi ketiga-tiganya: mereka sentiasa kembali kepada Allah. Dan janji 50:32 bukan untuk orang yang tidak pernah tergelincir. Ia untuk sang awwāb.
Solat awwābīn
Nabi ﷺ juga memberikan nama ini kepada sebuah solat. Zaid bin Arqam melihat orang ramai bersolat dhuha terlalu awal, lalu meriwayatkan bahawa Rasulullah ﷺ bersabda: “Solat awwābīn ialah ketika anak-anak unta merasai panas matahari” (Ṣaḥīḥ Muslim 748). Itulah solat dhuha, didirikan apabila pagi sudah panas: beberapa rakaat di tengah hari yang sibuk, tepat pada waktu kembali kepada Allah paling mudah dilupakan.
Awwab sebagai nama
Awwab juga diberikan sebagai nama anak lelaki, dan ia nama yang penuh harapan: bukan dakwaan untuk menjadi sempurna, tetapi janji untuk terus kembali. Harapan yang sama ada di sebalik aplikasi Awwab. Sejauh mana pun hari menarik anda, solat berikutnya ialah jalan pulang.
Soalan lazim
Apakah maksud Awwab dalam bahasa Arab?
Awwāb (أوّاب) bermaksud orang yang kerap dan sepenuhnya kembali, terutama kepada Allah: dalam taubat, zikir dan pujian. Ia berasal daripada akar ʾ-w-b, kembali, dalam bentuk Arab yang menggambarkan tabiat yang berkekalan, bukan perbuatan sekali.
Adakah Awwab salah satu nama Allah?
Tidak. Awwāb menyifatkan hamba-hamba Allah. Nama Allah yang berkaitan ialah at-Tawwāb, Dia yang sentiasa menerima taubat (al-Quran 2:37), yang berasal daripada akar kata lain.
Di mana Awwab disebut dalam al-Quran?
Sebagai awwāb dalam 38:17, 38:19, 38:30, 38:44 dan 50:32, dan dalam bentuk jamak, awwābīn, dalam 17:25. Kata kerja daripada akar yang sama, awwibī, muncul dalam 34:10.
Apakah solat awwabin?
Nabi ﷺ menamakan solat dhuha, yang didirikan apabila hari sudah panas, sebagai solat awwābīn (Ṣaḥīḥ Muslim 748). Sebahagian orang turut menggunakan nama ini untuk solat sunat selepas Maghrib, tetapi hadis yang sahih memberikannya kepada solat dhuha.
Bagaimana menyebut Awwab?
Sebut “aw-wab”: tahan huruf w yang bersabdu seketika, kemudian “ab” yang pendek dan jelas, tanpa dipanjangkan. Dalam bahasa Arab ia ditulis أَوَّاب.
Sumber
- Al-Quran 38:17, 38:19, 38:30, 38:44 dan 50:32: awwāb.
- Al-Quran 17:25: awwābīn, orang-orang yang sentiasa kembali.
- Al-Quran 34:10: awwibī, ulangilah tasbih kepada-Nya.
- Al-Quran 38:25: maʾāb, tempat kembali yang baik.
- Al-Quran 2:37: at-Tawwāb, Yang Maha Penerima taubat.
- Ṣaḥīḥ Muslim 748: solat awwābīn.